خانه / سلامت / گیاهان دارویی / خواص درمانی کرچک

خواص درمانی کرچک

خواص درمانی کرچک

گیاه کرچک با نام علمی Ricinus communis بومی جنوب شرقی حوزه مدیترانه، شرق آفریقا و هندوستان می باشد. اما در سرتاسر مناطق گرمسیری گسترده است. گیاه روغن کرچک همچنین بعنوان گیاه زینتی به سایر نقاط جهان راه پیدا کرده است.

خواص درمانی کرچک

بخش مورد استفاده گیاه کرچک دانه کرچک می باشد و ترکیبات شیمیایی آن شامل ۵۰% دانه های کرچک را روغن تشکیل می دهد. روغن کرچک دارای ریسینولیک می باشد که گلیسیرید اسید ریسینولییک است.

روغن کرچک و مشتقات آن را در تهیهٔ سوپ، روغن هیدرولیک و روغن ترمز، رنگ، جوهر، انواع آستر، پلاستیکهای مقاوم در برابر سرما، واکس و دیگر مواد براق کننده، نایلون، عطر و … به کار می‌برند.

سم ریسین، از فراورده‌های جانبی است که ضمن تهیهٔ روغن کرچک به دست می‌آید.

تنها یک درصد از روغن کرچک تولید شده در سراسر جهان را صرف مصارف دارویی یا تولید فراورده‌های مفید برای سلامتی می‌کنند. از روغن کرچک برای درمان یبوست و همچنین، به عنوان مادهٔ استفراغ آور استفاده می‌شود (در مواردی که لازم است فرد استفراغ نموده و محتویات معده خود را به هر دلیل تخلیه نماید). مصرف زیاد روغن کرچک در زنان باردار می‌تواند سبب زایمان زودرس در آنها شود. البته مصرف بسیار زیاد آن (مثلاً یک بطری روغن) می‌تواند کشنده باشد. روغن کرچک بد بو و بد مزه است و از این رو مشهور است.

خواص درمانی کرچک

خواص دارویی: روغن کرچک استفاده های زیادی در پزشکی و درمانی دارد و همچنین کاربردهای مختلف دیگری نیز دارد. عصاره الکلی برگ های کرچک، بر روی موشهای آزمایشگاهی نشان داده است که از کبد در مقابل آسیب دیدگی از سموم حفاظت می کند. یکی از کاربردهای روغن کرچک دارویی مصرف آن به عنوان یک داروی ملین است، روغن کرچک یک ملین طبیعی و قوی است. عصاره های متانولیکی برگها در تست ضدمیکروبی در مقابل باکتری های بیماری زا در موشها آزمایش شده و موشها خواص ضد میکروبی نشان داده اند. لازم به ذکر است که عصاره ها سمی نمی‌باشند. پوسته هسته لوبیایی شکل کرچک در دوزهای پایین تر بر روی سیستم اعصاب مرکزی تاثیر گذاشته است. در دوزهای بالاتر موشها به سرعت مرده اند. عصاره آب پوست ریشه کرچک علایم درد را در موشها نمایان می کند. خواص ضد حساسیتی یا آنتی هیستامینی و ضد التهابی نیز در عصاره الکلی پوسته کرچک دیده شده است.

طرز استفاده: روغن کرچک از راه خوراکی به عنوان ملین مقدار ۲ تا ۱۰ گرم و به عنوان مسهل ۱۰ تا ۶۰ گرم در اشخاص بالغ مصرف می شود. مقدار مصرف روغن کرچک برای کودکان ۲ گرم به ازای هر سال سن است.

مضرات: در صورتی که فرد مبتلا به التهاب روده ای می باشد، باید از مصرف روغن کرچک پرهیز نماید.

کاربردهای دیگر روغن کرچک:

عصاره کرچک خواص حشره کش و کنه کش دارد که به طور مثال بر ضد کنه haemaphysalis bispinosa و یا انگل هایی مانند hamatophagous و Hippobosca maculate می باشد. مردم قبایل بودو (Bodo) در کشور هندوستان از برگهای این گیاه برای تغذیه و پرورش کرم ابریشم استفاده می کنند. روغن کرچک برای نرم نمودن و روغن کاری موتور ها نیز کاربرد دارد و به عنوان مثال در هواپیما های جنگ جهانی اول مورد استفاده بود و همچنین برای برخی از ماشینهای مسابقه و بعضی هواپیماهای مدل. البته باید توجه داشت که هرگز نباید با محصولات نفتی مخلوط گردد. لذا روغن کرچک در خیلی از مواقع جایگزین مناسبی برای روغنهای مصنوعی می باشد.

سمیت کرچک:

مقدار سمیت دانه های کرچک خام به درصد و اندازه سم ریسین بستگی دارد. اگر چه مقدار دوز کشندگی سم برای بزرگسالان در حدود ۴ تا ۸ دانه هسته شناسایی شده، اما در حقیقت گزارشات ناشی از مسمومیت افراد از این دانه ها بسیار نادر می باشد. بر اساس گزارشهای کتاب گینس در سال ۲۰۰۷، این گیاه سمی ترین گیاه در جهان محسوب شده بود. با وجود این، خودکشی از طریق بلعیدن دانه های کرچک در کشورهایی مانند هندوستان که این گیاه به صورت خودرو در کنار جاده ها می روید هیچ وقت گزارش نشده. چرا که مسمومیت با ریسین بسیار دردآور و نامطبوع بوده و در عین حال همراه با تهوع، اسهال، تپش قلب، کاهش شدید فشار خون و حملات شدید میباشد. هر چند، سم حاصل از کرچک طی فرایندهایی خاص با غلیظ نمودن عصاره آن بسیار شباهت به عمل عصاره گیری در بادام دارد. اگر ریسین بلعیده شود نشانه های آن حدوداً تا ۳۶ ساعت بعد نمایان می شود اما در عرض ۲ تا ۴ ساعت بعد اثر گذاشته و فرد را به کشتن می دهد. که این علایم با احساس برافروختگی در دهان و حنجره آغاز و شامل دردهای شکمی، اسهال خونی (که خود به تنهایی در طی چند روز متوالی تمام آب بدن فرد را کشیده و باعث مرگ می گردد) و کاهش شدید فشار خون می باشد. که پس از گذشت ۳ تا ۵ روز شخص می میرد مگر اینکه قبل از بروز و گسترش علائم فوق به طور کامل شستشو داده و سم زدایی شود. مسمومیت زمانی رخ می دهد که دانه های کرچک توسط حیوانات و یا حتی انسانها شکسته و جویده شوند، به طوریکه دانه های سالم و نجویده شده بدون خارج نمودن سم از سیستم دستگاه گوارشی عبور و دفع می شود. مقدار سم برای کشتن حیوانات به قرار ذیل می باشد: ۴ دانه برای خرگوش، ۵ دانه برای گوسفند، ۶ دانه یا بیشتر برای اسب، ۷ دانه برای خوک و ۱۱ دانه برای سگ و اردکها در برابر این سم کاملاً مقاوم بوده به طوریکه حدوداً ۸۰ دانه ممکن است باعث مرگ در آنها گردد. این سم یک محافظ طبیعی در برابر شپش نیز می باشد. لذا ماده ریسین در صنعت برای تولید حشره کش ها مورد استفاده قرار می گیرد. همچنین برای تولید اسیدی جهت قارچ کشی هم کاربرد دارد. لازم به ذکر است که روغن کرچکی که برای مصارف داخلی و خارجی در بازار وجود دارد به هیچ عنوان سمی نبوده.

 

منبع:

topforum.ir و ویکی پدیا

دیدگاه شما چیست؟

تمامی حقوق این وبسایت متعلق به تمام عیار است